Chociaż Niemcy wyprzedziły inne kraje europejskie, wprowadzając regulacje dotyczące kryptowalut już w 2013 roku za pośrednictwem BaFin, obecnie obserwuje się w tym kraju falę odejść przedsiębiorstw i likwidacji działalności. Przyczyną są zbyt surowe regulacje, astronomiczne koszty licencji oraz brak kapitału wysokiego ryzyka.
Regulacje, które dławią innowacje w sektorze kryptowalut w Niemczech
Niemiecki Federalny Urząd Nadzoru Finansowego, zwany BaFin, już w 2013 r. wprowadził jasne ramy regulacyjne dla działalności kryptowalutowej, klasyfikując Bitcoin jako prywatną jednostkę rozliczeniową, która nie wymaga licencji w przypadku zwykłych płatności. W tamtym czasie przyciągnęło to inwestorów do kraju, zwłaszcza dzięki zwolnieniu z podatku kryptowalut posiadanych dłużej niż rok.
Jednak Niemcy stopniowo przekształcili swoje sprzyjające otoczenie regulacyjne w prawdziwą przeszkodę dla firm kryptowalutowych. Obecnie uzyskanie licencji od BaFin wiąże się z opłatą w wysokości co najmniej 10 750 euro oraz wymogiem posiadania kapitału początkowego w wysokości 125 000 euro. Ponadto roczne opłaty za nadzór mogą sięgać nawet 500 000 euro w zależności od złożoności działalności, a rejestracja może trwać nawet sześć miesięcy.
Wymogi te skłoniły wielu znaczących graczy do wycofania się z rynku. Binance wycofało swój wniosek o niemiecką licencję w lipcu 2023 r., powołując się na znaczące zmiany sytuacji rynkowej i regulacyjnej. Nuri, dawniej Bitwala, ogłosiło upadłość w sierpniu 2022 r. po złożeniu wniosku o likwidację, nie mogąc znaleźć inwestorów pomimo posiadania 500 000 użytkowników. Giełda została ostatecznie zamknięta w grudniu 2022 r.
To jednak nie wszystko. Ponadto we wrześniu 2024 r. niemieckie władze zamknęły 47 platform kryptowalutowych, oskarżając je o ułatwianie prania brudnych pieniędzy. Chociaż niektóre z nich faktycznie działały nielegalnie, wśród nich znalazły się serwisy takie jak Xchange.cash, które od 2012 r. obsługiwały miliony transakcji.
Exodus do krajów bardziej przyjaznych
Dane dotyczące innowacyjności w Niemczech są zatem wymowne: 26% niemieckich start-upów technologicznych rozważa opuszczenie kraju, głównie z powodu braku kapitału wysokiego ryzyka. Badanie Startup Report 2025 przeprowadzone wśród 152 start-upów przez Bitkom, niemieckie stowarzyszenie branżowe zajmujące się technologiami cyfrowymi, ujawnia, że 81% z nich odczuwa, iż fundusze inwestycyjne i aniołowie biznesu stały się znacznie bardziej ostrożne w inwestowaniu. Co gorsza: zaledwie 23%, czyli mniej niż jeden na cztery startupy, uważa, że w Niemczech dostępnych jest wystarczająco dużo środków, aby odpowiednio sfinansować ekosystem.
W przypadku sektora kryptowalutowy odsetek ten może być jeszcze wyższy.
W rezultacie w ostatnich latach wiele start-upów wolało osiedlić się w Estonii lub na Malcie, gdzie przepisy europejskie są łatwiejsze do zastosowania bez dodatkowych krajowych ustaw lub regulacji. Stany Zjednoczone, gdzie prezydent Donald Trump wykazuje coraz większą przychylność wobec innowacji, a zwłaszcza kryptowalut, również stanowią dobrą alternatywę.
